Кыргыз Республикасынын сот системасындагы маалымат ресурстары
KG

Регионалдык жаңылыктар

2020-жылдын 17-февралында Талас облустук сотунун төрагасы   Мирлан Боромбаевдин төрагалыгы астында Талас облусунун жергиликтүү сотторунун судьяларынын жана Кыргыз Республикасынын Жогорку сотуна караштуу Сот департаментинин Талас облустук башкармалыгынын өкүлдөрүнүн катышуусунда жергиликтүү соттордун 2019-жылдагы ишмердүүлүгү боюнча жыйынтыктоочу кеңешме өткөрүлдү. Кеңешменин алдында Талас облустук сотунун төрагасы Мирлан Боромбаев Талас облусунун шаардык жана райондук сотторуна жаңы дайындалышкан судьялар — Эсенбек Султанов, Тариэл Акылбеков, Ойниса Эгембердиева жана Азамат Тилемишевдерди тааныштырып, алардын ишине ийгиликтерди каалоо менен бирге сот адилеттигин жүзөгө ашырууда мыйзамдын талаптарын бекем сактоону белгилеп өттү. Андан соң,  Талас облустук сотунун төрагасынын орун басарлары Омурлан Тункатаров, Жекшеналы Курманбаев жана Жылдыз Жумагулова ар бир соттун судьяларынын иштерди кароо сапаты жана жүктөмдөрү боюнча 2019-жылдын тактамалары менен тааныштырып, мисал катары биринчи инстанциядагы соттун кээ бир иштер боюнча кабыл алган соттук актыларын апелляциялык тартипте кароодо жокко чыгарылышынын же өзгөртүлүшүнүн себептерин белгилешти. Ошондой эле, 2019-жылдын 1-январынан баштап колдонууга киргизилген жаңы кодекстер менен мыйзамдар боюнча иштерди кароодо келип чыккан суроолор боюнча талкуулар жүргүзүлдү. Статистикалык маалыматка ылайык, Талас облусунун жергиликтүү соттору тарабынан 2019-жылы жалпы  3352 иш жана соттук материалдар каралган (2018ж. – 4435 иш) же 24,5% пайызга азайган, анын ичинен 2019-жылы 281 иш жана соттук материалдар даттанылган (2018ж. – 259 иш) же 8,5% пайызга көбөйгөн. Мындан тышкары, аткаруу өндүрүшү жөнүндө маалыматтар, ошондой эле Талас облусунун сотторун техникалык жактан камсыздоо, анын ичинде сот залдарына аудио-видео жазуу техникасын орнотуу жана автоматташтырылган маалымат системасынын (АИС) иштеши, иштерди автоматташтырылган түрдө бөлүштүрүү системасы боюнча маалыматтар чагылдырылды. Жергиликтүү соттор тарабынан интернет-байланышынын начардыгы, аталган системасынын иштешине кедергесин тийип жатканын билдиришти. Кыргыз Республикасынын Жогорку сотуна караштуу Сот департаментинин Талас облустук башкармалыгынын башчысынын милдетин аткаруучу Айдайкан Кожокулова жергиликтүү соттордун имараттарында бүткөн жана болуп жаткан оңдоп-түзөө, ошондой эле жергиликтүү сотторду материалдык-техникалык жактан камсыздоо иштери тууралуу маалымат берди. Жыйындын соңунда Талас облустук сотунун төрагасы Мирлан Боромбаев сот адилеттигин жүзөгө ашырууда мыйзамдын талабын жана эмгек тиртибин бекем сактоону, мамлекеттик органдар менен өз ара бирдиктүү иш алып барууну күчөтүүгө чакырып, судьялардын Кыргыз Республикасынын Судьянын Ар-намыс кодексинин талаптарын бекем сактоосуна көңүлдөрүн бурду.                                                                                                                                                                                                                                                          Талас облустук сотунун                                     басма сөз катчысынын м.а.   Э. Балыбаев
2020-жылдын 18-февралында Тоң райондук мамлекеттик администрациясынын башчысы Данияр Арпачиевдин райондун эли менен жолугушуусуна Тоң райондук сотунун төрайымы Асел Сыдыгалиева катышты. Иш-чара мамлекеттик органдардын, жеке ишканалардын жетекчилери жана жергиликтүү элдин катышуусунда Төрт-Күл айыл өкмөтүнүн имаратында болуп өттү. Жыйында Асел Сыдыгалиева 2019-жылда сотко түшкөн арыздардын ичинен никени бузуу, ата-энелик укуктан ажыратуу, жаранды өлгөн деп жарыялоо, туулгандыгын аныктоо боюнча арыздар көп түшкөндүгү тууралуу маалымат берип, талдоосу менен бөлүштү. Аталган арыздардын көпчүлүгүн сотко чейин чечүү жолдору тууралуу кыскача маалымат берди. Ошондой эле, төрайым жарандар мамлекет кепилдеген юридикалык жардамдарды алууга же кеп-кеңеш алуу үчүн мамлекеттик жактоочуларга кайрылууга укуктуу экендигин түшүндүрдү. Мындан тышкары, Асел Сыдыгалиева жакында жарандардын көйгөйлүү маселелерин сотко жеткирбей, жер-жеринде натыйжалуу чечүү үчүн аксакалдар сотторуна методикалык жардам көрсөтүлүп,  окутуулар уюштурулаарын белгилеп кетти. Тоң райондук сотунун төрайымы айылдык жыйынга келгендигин эл жакшы кабыл алып, ыраазычылык билдиришип, алдыда боло турган жолугушууларга чакырышты. Ысык-Көл облустук сотунун басма сөз катчысы Гульзада Аширбаева  
Сот органдары менен жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын өз ара  кызматташтыгын жакшыртуу максатында Түп райондук сотунун төрагасынын милдетин аткаруучу Астаев Батырхан Алтынбекович жана судья Токтобаев Айбек Болотович Түп районунун мамлекеттик администрациясынын башчысы Эльчибек Джантаев, Түп районунун 13 айыл өкмөтүнүн башчылары, жарандык абалдын актыларын каттоо бөлүмүнүн жооптуу кызматкерлери жана башка мамлекеттик кызматкерлер менен жолугушуу өткөрүштү. Жыйында Батырхан Астаев бул ирет жолугушуу таанышып, пикир алышуу максатында уюштурулганын жана судьялар жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары менен тыгыз кызматташууга кызыктар экендигин белгиледи. Ал эми судья Айбек Токтобаев 2019-жылдын 1-январынан тартып мыйзамдуу күчүнө кирген кодекстер, жаңы редакциядагы пробация жана амнистия жөнүндөгү мыйзамдардын киргизилиши жана колдонуу тартиби, ошондой эле тергөө судьясынын ишмердүүлүгү жөнүндө баяндама жасады. Андан соң, жарандарга юридикалык жардамдарды көрсөтүү жолдорун жеңилдетүү маселеси жана медиаторлордун көмөктөшүүсү менен талаш-тартыштарды жөнгө салуунун жол-жоболору жөнүндө суроолор талкууланды. Өз кезегинде, жергиликтүү бийлик өкүлдөрү судьяларга мындай жолугушуу уюштурганы үчүн алкыш айтып, сот органдары менен өз ара кызматташтыктын бекемделишине кызыктар экендигин билдиришти. Жыйындын соңунда тараптар мындай жолугушууларды байма-бай өткөрүп турууну макулдашышты. Ысык-Көл областтык сотунун басма сөз катчысы Гульзада Аширбаева
Санариптештирүү жана балдарды коргоо жылынын  алкагында  Нарын райондук сотунун демилгеси менен Нарын районунун Орто Нура айылындагы Бейшенаалы Бекжанов атындагы орто мектебинин 9-10-жана 11-класстарынын окуучулары менен жолугушуу уюштурулду. Нарын райондук сотунун төрагасы Руслан Калдыбаев өспүрүм курактагы  балдардын  укуктары жана жоопкерчиликтери туураалуу мыйзамдар боюнча кенири  түшүндүрмө берди.  Жолугушуу андан ары суроо-жооп форматында уланып, мектеп окуучулары өздөрүн түйшөлтүп келе жаткан маселелердин  дээрлик баардыгына жооп алышты. Жолугушууга айыл башчысы, мектеп директору жана мугалимдер да катышып, алар да бул жагдайда өздөрүнүн  кеп-кеңештерин кошумчалашты. Укуктук билимдерин жогорулатууда окуучуларды дагы кандай темалар кызыктыраарын мепктептин социалдык педагогу аныктап, кийинки айда райондук сот тарабынан уюштурула турган ачык эшиктер күнүнө баруусу макулдашылды.   Нарын облустук сотунун басма-сөз кызматы    
Жалал-Абад областтык сотунун төрагасынын орун басары Абдимиталип Абылакимов Сузак райондук эмгек жана социалдык башкармалыгынын балдарды жана үй- бүлөнү коргоо бөлүмүнүн кызматкерлери менен жолугушуу өткөрдү. Жолугушуунун максаты Кыргыз Республикасынын  Президентинин жарлыгына ылайык, балдарды колдоо маселеси боюнча, социалдык өнүгүү башкармалыгынын катышуусу менен сотто каралып жаткан балдар жана үй бүлөнүн көйгөйлүү маселелерин чечүү жана тыгыз байланышта иш алып баруу болду. Сүйлөшүүлөрдүн жүрүшүндө Сузак райондук эмгек жана социалдык өнүгүү башкармалыгынын кызматкерлери тарабынан сотто каралып жаткан иштер боюнча пайда болгон көйгөйлүү маселелер боюнча суроолорун беришип, пикир алмашуу болду. Кездешүүнүн  жыйынтыгында, Жалал-Абад областтык сотунун төрагасынын орун басары Абдимиталип Абылакимов Сузак райондук эмгек жана социалдык өнүгүү башкармалыгынын кызматкерлерине иштерине ийгилик каалап, мындан ары Кыргыз Республикасынын Президентинин жарлыгын ишке ашыруу максатында тыгыз байланышта иш алып барыларын белгиледи.                                                                   Жалал-Абад областтык сотунун басма сөз катчысы
2020-жылдын 7-февралында Жалал-Абад областтык сотунун төрагасынын орун басары Абдимиталип Абылакимов жана Улуттук медиация борборунун Жалал-Абаддагы филиалынын директору Абдыкапар Кайыпов  Жалал-Абад  областтык мамлекеттик телерадиокомпаниясынын түз эфирине катышышты. Программанын жүрүшүндө 2018-жылдын февраль айынан күчүнө кирип иштеп жаткан медиация институтунун максаты, медиация институту иштеп кетсе соттордун жүргүзгөн жумушуна канчалык деңгээлде өзүнүн пайдасын алып келери, медиатор болуп кимдер иштей алаарын, талаш-тартыш боюнча тараптар медиаторларго кайрылып, ал жерден иши бүтпөй калган учурда медиаторлор адвокат катары сотко катыша алабы деген суроолор берилип, аларга кеңири жооптор берилди. Мындан сырткары түз эфирдин жүрүшүндө көрүүчүлөрдөн түшкөн айрым  суроолорго да жооптор берилди. Уюштурулган түз эфир жарандардын укуктук билимин  жакшыртуу багытындагы иш чаралардын бири катары өткөрүлдү.                                                                Жалал-Абад областтык сотунун басма сөз катчысы
Кызыл-Кыя шаардык  сотунун  төрагасы Акылбек Адимов жана судьялар Нурлан Аматов, Нургазы Дыйканов Кызыл-Кыя шаарынын пробация кызматынын өкүлү Хамдамали Полотов жана медиатору Кумара Имаровалар менен жолугушушту. Жолугушууда медиация боюнча кыскача маалымат берилип,  медиаторлордун көмөктөшүүсү менен талашты жөнгө салуунун жол-жоболору жөнүндө, ошондой эле өз ара кызматташуусунда жана пробация институтунда  пайда  болгон көйгөйлүү маселелер каралып, аларды чечүү жолдоруна токтолушту. Мындан тышкары, судьялар медиаторго жана пробация өкүлүнө усулдук жардам көрсөтүшүп, сотторго берилген ыйгарым укуктардын чегинде көмөк  көрсөтүп, айрым маселерди чечүүгө даяр экенин билдиришти. Белгилей кетсек,  мындай  жолугушуу  Баткен облусунун   Кызыл-Кыя шаардык сотунун белгиленген иш планын аткаруунун алкагында өткөрүлүп жатат.
2020-жылдын 22-24-январь аралыгында Бишкек шаардык сотунда сотторго жана сот отурумунун катчыларынын катышуусунда соттук адилеттүүлүктү автоматизациялоого байланышкан окуу (АИС экинчи инстанциялык сот) Кыргыз Республикасынын Жогорку сотунун, УИТ «Адилет Сот» жана ЦБИ кɵмɵгү менен ɵткɵрүлүүдɵ. Соттук органдардын электрондук системада иштɵɵсү соттук иштердин натыйжалуулугун кɵтɵрүп жана соттук ишмердүүлүктɵ ачык айкын принциптерин кɵзɵмɵлдɵɵгɵ шарт түзɵт. Аталган системанын ишке киргизилишине  Европа биримдигинин “Кыргыз Республикасында укук үстөмдүгү- 2- фаза” Программасы колдоо көрсөтүп келүүдө. Бишкек шаардык сотунун басма сɵз кызматы А.Т. Жаасынова
2020-жылдын 22-январында Тоң райондук сотунда сот тарабынан өндүрүлгөн мамлекеттик алымдарды өндүрүү иштерин жакшыртуу маселеси боюнча жолугушуу өттү. Тоң райондук сотунун төрайымы  Сыдыгалиева Асел Бабановна   тарабынан уюштурулган жолугушууга райондук соттун судьялары Соодонбеков Сабыр Конуратович жана Бекенов Турат Орозбаевич, Мамлекеттик салык кызматынын Тоң району боюнча Башкармалыгынын башчысы Жылкычы уулу Талант, Тоң районунун пробация органынын башчысы Т. Мамбеттурдиев,  Тоң районунун сот аткаруучулар кызматтык бөлүмүнүн улук сот аткаруучусунун милдетин аткаруучу Н. Суултаналиевалар катышышты. Тараптар соттун актыларын аткаруу боюнча көйгөйлүү маселелерди талкуулашты. Ошондой эле  Жылкычы уулу Талант 2018-2019-жылдары салык кызматы тарабынан мамлекеттик алымдарды өндүрүү боюнча кандай иш чаралар жүргүзүлгөнү жана өндүрүүдөгү орчундуу маселелер боюнча маалымат берди. Н. Суултаналиева соттун чечимдерин аткарууну ишке ашыруу маселеси жана аткаруу ыкмаларынын кыйынчылыктары, мыйзамда болгон коллизиялар боюнча баяндама берди. Ошону менен бирге Т. Мамбеттурдиев  пробация органынын ишмердүүлүгү боюнча маалымат менен бөлүштү. Жыйындын соңунда катышуучулар соттун актыларын аткарууну жөнгө салып, мамлекеттик алымдарды өндүрүү иштерин өркүндөтүү үчүн өз ара кызматташтыкты жакшыртып, мыйзамда белгиленген ыкмаларды жана бардык мүмкүнчүлүктөрдү колдонуу керек деген жыйынтыкка келишити.
2020-жылдын 20-январында Баткен облустук сотунда жаңы дайындалган райондук жана шаардык соттордун төрагалары менен жыйын болуп өттү. Баткен облустук сотунун төрайымы Г.Кожобекова төрагаларды жаңыдан шайлануусу менен куттуктап,  төрагалык иштерине ийгилик каалады. Жыйын учурунда төрайым Г.Кожобекова  жаңы дайындалган төрагаларга 2020-жылдын 1-жарым жылдыгында аткарыла турган иштерин планга киргизүүсүн жана анын аткарылышын көзөмөлгө алуусун белгилеп кетти. Жыйын coңунда  Баткен облусунун төрагасынын орун басарлары М.Пазылов, А.Абдураимов жана Баткен облустук сотунун судьясы — Соттор кеңешинин мүчөсү  Н.Алимкулов жаңы дайындалган төрагаларды куттукташып, жооптуу иштерине ийгилик каалашты. Баткен облустук сотунун Басма сөз катчысы Манасбек Сейтказиев